دمپر هوای تازه یک قطعه کنترلی حیاتی در سیستم های تهویه مطبوع و تاسیسات مکانیکی ساختمان است که وظیفه تنظیم میزان ورود هوای خارج و تازه به داخل چیلر، هواساز (Air Handling Unit)، پکیج یونیت و کانال های هوا را بر عهده دارد. این تجهیز با باز و بسته شدن دقیق پره های خود، جریان هوای تازه مورد نیاز فضاهای داخلی را مدیریت کرده و به موازات آن، از ورود بی رویه هوای مزاحم و انباشت فشار غیر استاندارد در شبکه کانال کشی جلوگیری می نماید. نصب دمپر هوای تازه استاندارد علاوه بر تامین هوای تنفسی سالم برای ساکنین، نقش مهمی در بهینه سازی مصرف انرژی سیستم تهویه و کاهش بار سرمایی و گرمایی تجهیزات دارد.
در ساختمان های مدرن که پنجره ها به دلیل مصرف انرژی، به صورت هوابند طراحی می شوند، تامین هوای تازه تنها از مسیر سیستم تهویه مکانیکی امکان پذیر است. دمپر هوای تازه در مسیر مکش هوای خارج، میزان دقیق هوای لازم را مطابق با استانداردهای تهویه وارد مدار می کند. کاربرد اصلی این محصول در موارد زیر است:
دمپر هوای تازه معمولا از ساختاری چند پره (Multi Blade) تشکیل شده که به صورت افقی یا عمودی در فریم آلومینیومی یا گالوانیزه قرار گرفته اند:
باز و بسته شدن پره ها از طریق دستگیره یا اهرم کوادرات (Quadrant) انجام می شود. این مدل بیشتر برای مسیرهایی که نیاز به تنظیم دوره ای دارند و باز و بسته شدن مکرر ندارند استفاده می شود و اقتصادی ترین گزینه محسوب می گردد.
مجهز به اکچویتور الکتریکی بوده و از طریق ترموستات، کنترلر هواساز یا سیستم BMS به صورت خودکار فرمان می گیرد. این نوع دمپر هوای تازه قلب سیستم های تهویه هوشمند است و امکان برنامه ریزی زمانی، کنترل کیفیت هوا و همبستگی با فن را فراهم می کند.
در برخی پروژه ها دمپر هوای تازه باید در برابر آتش مقاوم باشد. این مدل با لایه های عایق نسوز و فنر حرارتی (Thermal Fuse) ساخته می شود که در دمای مشخص، مسیر هوا را به طور خودکار مسدود می کند تا شعله از طریق کانال ها منتقل نشود.
پره های این مدل فقط در یک جهت باز می شوند و به صورت غیر فعال مانع از برگشت جریان هوا یا ورود هوای نامطلوب به ساختمان می گردند.
| مشخصه فنی | محدوده استاندارد | توضیحات |
|---|---|---|
| ابعاد قاب (عرض در ارتفاع) | ۱۵۰ در ۱۵۰ تا ۲۰۰۰ در ۱۰۰۰ میلیمتر | قابل تولید در ابعاد سفارشی مطابق نقشه کانال |
| جنس بدنه | آلومینیوم اکسترود، ورق گالوانیزه، استیل | انتخاب بر اساس محیط و رطوبت |
| ضخامت پروفیل پره | ۱ تا ۲ میلیمتر | پره دوجداره با تقویت داخلی |
| نوع آب بندی | نوار EPDM یا سیلیکونی | هوابندی کامل در حالت بسته |
| ولتاژ اکچویتور | ۲۴ و ۲۲۰ ولت AC | همراه فنر برگشت در مدل های اضطراری |
| گشتاور اکچویتور | ۴ تا ۲۴ نیوتون متر | متناسب با سطح پره ها و فشار استاتیک |
| حداکثر نشتی هوا | کمتر از ۲ درصد در فشار ۵۰۰ پاسکال | بر اساس استاندارد AMCA 511 |
قیمت دمپر هوای تازه به فاکتورهای متعددی وابسته است. جنس بدنه (آلومینیوم یا گالوانیزه) و ابعاد قاب، مستقیما در هزینه تمام شده نقش دارند. نوع اکچویتور از دیگر عوامل تعیین کننده است؛ برند، گشتاور، ولتاژ و داشتن فنر برگشت، قیمت موتور را به شکل چشمگیری تغییر می دهد. همچنین میزان هوابندی، وجود لاستیک EPDM، سنسور فشار دیفرانسیل و استاندارد ضد حریق بودن محصول، در نرخ نهایی تاثیرگذار خواهند بود.
مجموعه سازه توان آژند با بهره گیری از خط تولید پیشرفته، امکان ساخت انواع دمپر هوای تازه موتوری و دستی در ابعاد سفارشی مطابق نقشه های پروژه را فراهم کرده است. مهندسان مکانیک و مجریان تاسیسات می توانند جهت دریافت مشاوره فنی، انتخاب اکچویتور مناسب و استعلام قیمت روز دمپر هوای تازه با کارشناسان فروش تماس حاصل فرمایند.
دمپر هوای تازه وظیفه تنظیم و کنترل ورود هوای خارج به سیستم تهویه را دارد، در حالی که فایر دمپر یک قطعه ایمنی ضد حریق است که در هنگام آتش سوزی مسیر کانال را مسدود می کند. البته مدل های ترکیبی دمپر هوای تازه ضد حریق نیز برای پروژه های خاص تولید می شود.
اکچویتورها در ولتاژ ۲۴ و ۲۲۰ ولت عرضه می شوند. انتخاب ولتاژ به نوع کنترلر و سیستم اتوماسیون پروژه بستگی دارد؛ در سیستم های مبتنی بر BMS معمولا ولتاژ ۲۴ ولت رایج تر است.
بله، در مسیرهایی که نیازی به باز و بسته شدن خودکار نیست، دمپر هوای تازه دستی با اهرم کوادرات و بازوی تنظیم انتخاب اقتصادی و مناسبی است.
بر اساس استانداردهای رایج تهویه، حداقل ۸ تا ۱۰ لیتر بر ثانیه هوای تازه به ازای هر نفر در فضاهای اداری و مسکونی در نظر گرفته می شود که بر این اساس ظرفیت و ابعاد دمپر هوای تازه محاسبه می گردد.